Для изучающих казахский язык. 26 марта 2008 г.

1

Alty Alash
Свой человек  ( ? )

Ассалаумағалейкум!

менде бір ұсыныс бар.....ол ана форумдық "қазақ тілін оқу" тармағы жайлы...ол жерде тек оқыту мен түсініктеме беру жайлы жазылса деп сұрар едім....Камеке, сіздің Шәкәрім атамыздың шығармаларын ол жерге емес, басқа жерде, арнайы тармақ ашып жариялағаныңыз жөн деп ұйғарып, ол арадан осыған дейінгі ілініп қойылған шығармаларды басқа (жаңадан ашылар) тармаққа ауыстырғаныңызды сұраймын...бұл ұсыныс маған келіп түскен өтішін аясында туындап отыр....оқушыларымызды құрметтейік!

2

Alty Alash
Свой человек  ( ? )

қазақ қайтсе қазақ болмақ?

егер әрдайым Ана Тіліндесөйлеп, жазса
егер қазақ тарихын, өз жеке шежіресін білсе
егер қазақ мәдениетін алға тартса
егер діні Исламды ұстанса
егер Халқына адал қызмет етсе
егер Бірлік бас ұстанымы болса

сонда қазақ қазақ болмақ


қазақ кім?

Халқынажаны езілген,
Елім десе төгілген
Тілінде сөйлеп ұялмай
Қонағын кетпес сыйламай
Білек күші асатын
Жаугер, қайсар болатын
Жауы келсе үйіне
Аспен оны ататын
Қазақ десе елжіреп
Бауырына басатын
Намазға бірдей жығылып
Аллаһның құлы болатын
Білімге құштар ізденіп
Бар жігерін салатын
Қазақ осы ма деймін
Болашаққа баратын

3

ER-KOKSHE-ER
Свой человек  ( ? )

КЕБЕЖЕ Тамақ, азық-түлік салу үшін әшекейлеп, оюлап жасайтын ағаш сандық. Тамақ біткеннің бәрі кебеженің ішінде. Әжем айтып отырушы еді, баяғыда әкемді Ұлы Отан соғысына шығарып салған күні кебежегедегі ұнның ішіне сүрлеген ет салып қойыпты. Сол ет әкем үш жыл соғысып жүргенде бұзылмай сақталған екен...
КЕБЕЖЕДЕЙ Бүйрегі шығыңқы, үлкен, рабайсыз. Ел басына шертиіп кеткен рабайсыз шірік кеуде пайда болыпты...
КЕБЕЖЕҚАП Түсті матаны киәзге оюлап жапсырған кебеженің қабы.
КЕБЕЖЕЛІ кебежелі стөл – азық-түлік салатыны бар кең стөл.
КЕБЕК Бидай ұнының қауызы. Ұнның жарымы. Ақыры харам ен байлыққа тоймаған ұры билік кебек жұтсын. (қарғыс) – қақалып, шашалсын, қарасы батсын.
КЕБЕКТЕ Кебегінен ажырату, тазарту.
КЕБЕКТІ Кебегі мол, кебегінен толық ажыратылмаған – қара ұн.
КЕБЕН 5-6 тонналық үйілген шөп, мая.
КЕБЕНЕК 1. көне. Малшылар аязда, жауын-шашында киетін жұқа киізден тігілген сырт киім 2. ерді кебенек ішінен таны. Кебенек киген – тірі жүрген, бұл дүниеде бар адам.
КЕБЕНЕК II 1. Ешкіде болатын жұқпалы індет. Ешкіні кебенек аздырар. 2. экспр. Ешкіге айтылатын зеку, қарғыс. Әй, шайт, кебенек келгір. Кет кебенек келгір. Кебенек келгір (алғыр, тигір).
КЕБЕНЕКТЕ Кебенек ауруына ұшырау. Кебенектеген билік бірін-бірі сүзуге айналды...
КЕБЕР Жарылу, кеберсу, қабару, ісіну.
КЕБЕРСІ Кебу, құрғау.
КЕБУ Кепкен, құрғақ, құрғаған.
КЕБУЛІК Кебу болушылық, құрғақтық.
КЕБІН I 1. Өлген адамның денесін орайтын ақ мата; ақірет. Кебін киген келмейді, кебенек киген келеді (Мақал). 2. Ауыс. Жақтырмағанда, ренжіп зекігенде киім мағынасында қолданылады. Мә, ки мына кебініңді. Әрі әкет кебініңді, кимеймін. Кебін киген – қайтыс болған адам. Қалмақтың кебінін кидіріп – жанын жаһаннамға жіберетін уақыт әбден пісіп-жетілген өзекті мәселе... Кебіні жоқ, көрі жоқ - өлігі көмусіз, ораусыз қалады. Кебініңді жалмағыр неме ұрлығын бір бәсеңдетпеді – жатқаныңнан тұрмағыр.
КЕБІН II Мойны, маңдайы тегіс жабық болатын бәйге атының жабуы.
КЕБІНДІ Кебін КИГЕн, кебіні бар. Ұры қалмақ аранын аша келген ақ кебінді ажал тәрізді...
КЕБІНДІК Кебінге жарарлық, соған жетерлік. – мата.

4

you-ЖАН
Свой человек  ( ? )

Украина президенті Ющенко әлем бойынша ең биік танылған адамға автомобиль сыйға
тартты. Гинесс кітабына сенсек, бойы 2,55 метр бойлы Житомир облысы Подолянцы ауылының тұрғыны
Леонид Стадник әлемде ең биік адам болып табылады. Ющенко Стадникке арнайы жасалған
Chevrolet Tacum сыйға тартты деп хабарлайды Интерфакс.
Ол өзі ветеринар болып қызмет етеді және 60-размер аяқ киім киеді.
Бірнеше ай бұрын Ющенко ЗАЗ жабық акционерлік қоғамына бойы 2,55 метрлі адамға сәйкестендірілген
автомобиль жасау жөнінде өтініш жасапты.

әлем бойынша - в мире
ең биік - самый высокий
танылған - признанный
сыйға тарту - подарить
сенсек - если верить (в данном случае - согласно),
бой - рост
тұрғын - житель
болып табылу - являться, быть

5

you-ЖАН
Свой человек  ( ? )

Мына ликіде Камикадзе Шакармнинг дастандарын салган:
www.torgay.org
далрек
http://195.245.253.227:8080/kazlang/text/texthome.html?genre=40

6

Anonymous
Аноним

как перевести - кок алма?
- кок базар?

7

Jasmine
Аноним

бұрын зеленый, синий қазақ тілінде - көк деп аударылған. Мысалы - көк шөп.

8

Anonymous
Аноним

қазақ тілінде көк деген сөздің мынадай мағыналары бар:
1. Синий - синее небо - көк аспан
2. Небо - көкке қарап - посмотрев на небо
3. Зеленый - көк базар, көк алма, көк шөп.
4. Гомик - көк. Ол көк (современный слэнг)

Кстати насчет цветов:
Есть еще көгілдір (голубой экран)

Ю-ЖАН

9

Anonymous
Аноним

Жасминге. Бұрын деп айтқаныңыз дұрыс емес.
Нельзя коцепцию цветовосприятия казахов путать с русским.
Жасыл - это конечно зеленый, но слово жасыл означает скорее молодой-зеленый.
Например свежее мясо по казахски будет - жас ет.

Слово көк - нельзя воспринимать как исключительно совпадающее с русским синим небом.
Да и флаг у нас не совсем синий, а скорее зеленый - хотя цвет неба.

10

Kamikadze
Свой человек  ( ? )

Ю-ЖАН-ға

Форумда мен Шәкарімнің мыскыл ретінде жазған өлендерін орнатып едім
Оны да алуға болады

Камикадзе

11

you-ЖАН
Свой человек  ( ? )

Рахмет Камикадзе, саламын,
Сонымен қатар айтайын дегенім Торғай сайтын өзгертіп жатрм. Енді ПЧП-арқылы жасап, жобаны портал етемін,
Админ функциясын ашық етіп, кез келген қазақ кіре береді-сала береді. Жою фукциясына ғана админ болады. Демек бұл - Оpen Linux сияқты қазақ тілді ашық портал болады.
Ю-жан